บทที่ 5 จาก 5 · AI กับการทำ SEO — ใช้ให้ถูก และเข้าใจการค้นหาด้วย AI
วัดผลการค้นหาด้วย AI และความเสี่ยงที่ต้องระวัง
คนที่มาจาก AI Overviews อยู่ในรายงานไหนของ Search Console คนที่มาจาก ChatGPT ดูได้อย่างไรใน Google Analytics และรายการความเสี่ยงของการใช้ AI กับ SEO ตั้งแต่ scaled content abuse ไปจนถึงการปิดบอทผิดตัว
บทสุดท้ายมีสองเรื่อง เรื่องแรกคือวัดว่าการค้นหาด้วย AI ส่งคนมาที่เว็บเราเท่าไร เรื่องที่สองคือรวมความเสี่ยงทั้งหมดของซีรีส์ไว้ในที่เดียว
5.1 คนที่มาจาก AI ของ Google อยู่ตรงไหนใน Search Console
Google บอกว่าการเข้าชมจาก AI Overviews และ AI Mode รวมอยู่ในรายงานประสิทธิภาพ ประเภทการค้นหา “เว็บ” เหมือนผลค้นหาปกติ
สิ่งที่ต้องรู้ตอนอ่านตัวเลข
- AI Overview นับเป็นตำแหน่งเดียว และทุกลิงก์ในนั้นได้ตำแหน่งเดียวกัน ถ้าตำแหน่งเฉลี่ยของหน้าเปลี่ยนไปหลังมี AI Overview ในคำค้นนั้น อาจเป็นเพราะวิธีนับ ไม่ใช่อันดับขึ้นลงจริง
- ตั้งแต่ 31 สิงหาคม 2026 มีรายงานแยกชื่อ Generative AI performance ที่สร้างจากข้อมูลประเภท “เว็บ” หน้าช่วยเหลือของรายงานนี้อธิบายเรื่อง impressions เราไม่พบคำอธิบายเรื่องจำนวนคลิกในหน้านั้น และ Google บอกว่ายังทยอยเปิดให้ ไม่ใช่ทุกเว็บจะเห็นรายงานนี้ และเว็บที่มี impressions จากส่วน AI น้อยก็อาจไม่เห็นเช่นกัน
- ถ้าตั้งค่าเว็บเป็น “ไม่ให้แสดง” ในส่วน AI (บทที่ 4) impressions และการเข้าชมจากส่วนนี้จะเป็นศูนย์
5.2 คนที่มาจาก ChatGPT และผู้ช่วย AI อื่น
ข้อมูลส่วนนี้อยู่ในเครื่องมือวัดผลของเว็บ ไม่ใช่ใน Search Console
| แหล่ง | ดูได้อย่างไร |
|---|---|
| ChatGPT | OpenAI บอกว่า ChatGPT เติม utm_source=chatgpt.com ในลิงก์ที่ส่งคนมาเองโดยอัตโนมัติ |
| ผู้ช่วย AI ทั่วไป | Google Analytics 4 มีช่องทางเริ่มต้นชื่อ AI Assistant สำหรับคนที่มาจากผู้ช่วยอย่าง ChatGPT, Gemini และ Copilot |
| AI Overviews และ AI Mode | GA4 นับรวมเป็น Organic Search ไม่ใช่ AI Assistant |
เราไม่พบเอกสารทางการของ Perplexity ที่บอกวิธีติดป้ายลิงก์ที่ส่งคนมา และหน้าเอกสารของ GA4 ยกชื่อผู้ช่วยเป็นตัวอย่างเท่านั้น ตัวเลขช่อง AI Assistant จึงอาจไม่ครอบคลุมทุกผู้ช่วย
5.3 ความเสี่ยงที่ต้องระวัง
| ความเสี่ยง | ที่มา | ป้องกันอย่างไร |
|---|---|---|
| สร้างหน้าจำนวนมากด้วย AI โดยไม่เพิ่มคุณค่า | นโยบาย scaled content abuse (บทที่ 1) | ถามว่าหน้านี้ช่วยคนอ่านไหม ถ้าไม่ ให้ noindex หรือลบ |
| ทำหน้าแยกสำหรับทุกรูปแบบของคำค้น โดยมีจุดประสงค์หลักเพื่อปั่นอันดับ | คู่มือ AI optimization ของ Google (2026) ระบุว่านับเป็น scaled content abuse | หนึ่งหน้าตอบหนึ่งเรื่องให้ครบ |
| พยายามปั่นคำตอบของ AI ใน Google | Google ระบุชัดในนโยบายสแปมเมื่อพฤษภาคม 2026 | เขียนให้คนอ่าน ไม่ใช่ให้ AI หยิบไปพูด |
| ข้อมูลผิดที่ AI แต่งขึ้น | Google บอกว่าความไว้ใจสำคัญที่สุดใน E-E-A-T | ตรวจกับแหล่งต้นทาง ให้คนที่ไม่ได้เขียนตรวจ (บทที่ 2–3) |
| คำชี้แจงเรื่อง AI ไม่ตรงความจริง | Google แนะนำให้บอกวิธีสร้างอย่างตรงไปตรงมา | เขียนเฉพาะสิ่งที่ทำจริง |
| ปิดบอทผิดตัว | บอทแต่ละตัวทำหน้าที่ต่างกัน (บทที่ 4) | ปิด OAI-SearchBot แล้วจะไม่ขึ้นในคำตอบของ ChatGPT search (อาจยังแสดงเป็นลิงก์ได้) แต่ปิด GPTBot ไม่กระทบการค้นหา |
| เชื่อว่า robots.txt กันคนได้ | RFC 9309 บอกว่าไม่ใช่การควบคุมสิทธิ์ | ใช้ระบบล็อกอินกับเนื้อหาลับ |
| จ่ายเงินทำ llms.txt หรือ markup พิเศษเพื่อ AI Overviews | Google บอกว่าไม่ได้ใช้ | ขอดูเอกสารทางการก่อนจ่าย |
5.4 บทเรียนจาก KoishiAI: เปลี่ยนทีละเรื่อง จดวันที่ แล้วรอ
ตอนเขียนซีรีส์นี้ เราเพิ่งใส่วันที่แก้ไขล่าสุด (lastmod) ใน sitemap เป็นครั้งแรก หลังพบว่า Googlebot แทบไม่มาหาหน้าใหม่ของเรา เราจดวันที่เปลี่ยนไว้ และจะดูผลในสถิติการ Crawl ของ Search Console ในอีกหลายสัปดาห์ ไม่ใช่วันรุ่งขึ้น
หลักเดียวกันใช้กับทุกเรื่องในซีรีส์นี้ ถ้าเปลี่ยนการตั้งค่า AI ใน Search Console แก้ robots.txt และเขียนหน้าใหม่ด้วย AI ในสัปดาห์เดียวกัน จะไม่มีทางรู้ว่าอะไรทำให้ตัวเลขเปลี่ยน
5.5 ทั้งซีรีส์เป็นรายการตรวจ
| บท | ตรวจ |
|---|---|
| 1 | หน้าที่ใช้ AI ช่วยเขียนมีคุณค่าเพิ่ม มีชื่อผู้รับผิดชอบจริง และมีคำชี้แจงที่ตรงความจริง |
| 2 | ตัวเลข คำพูดที่ยกมา และกฎทุกข้อตรวจกับต้นทางแล้ว คำในชื่อหน้ามาจากคำค้นจริง |
| 3 | เขียนจากตารางข้อเท็จจริง มีด่านตรวจตัวเลขกับวันที่ และคนตรวจไม่ใช่คนเขียน |
| 4 | รู้ว่าการตั้งค่า AI ใน Search Console เป็นแบบไหน robots.txt ตรงกับที่ตั้งใจทุกบอท และไม่จ่ายเงินให้สิ่งที่ Google ไม่ใช้ |
| 5 | รู้ว่าดูคนที่มาจาก AI ได้ที่ไหน และเปลี่ยนทีละเรื่องพร้อมจดวันที่ |
เครื่องมือที่เกี่ยวข้อง
- เช็กว่าบอท AI เข้าเว็บได้ไหม ตรวจ robots.txt ว่าบอทแต่ละตัวเข้าได้หรือไม่
- ตรวจ sitemap.xml ตรวจ lastmod และ URL ใน sitemap
แหล่งอ้างอิง
- Google Search Central — AI features and your website
- Search Console Help — Performance report
- Search Console Help — Generative AI performance report
- Search Console Help — Search generative AI control
- Google Analytics Help — Default channel group
- OpenAI Help — Publishers and developers FAQ
- Google Search Central — Spam policies for Google web search
- RFC 9309 — Robots Exclusion Protocol